Postępowanie przed sądem I instancji – akt oskarżenia w sprawie o przestępstwo skarbowe

Jolanta Kosińska

Tekst pochodzi z numeru: 3 (105) marzec 2009

Akt oskarżenia – jako podstawowy rodzaj skargi karnej – określany jest jako oświadczenie woli ścigania karnego, wyrażone przez uprawnionego oskarżyciela w formie przewidzianej przez prawo. Ogólny kształt postę­powania przygotowawczego kończącego się sformułowaniem aktu oskarżenia w kontekście odpo­wie­dzialności karno-skarbowej wywodzi się z prawa karnego powszechnego, ale posiada wiele charakterystycznych cech. Sprawia to, że akt oskarżenia na gruncie KKS różni się od swojego odpo­wied­nika występującego w KPK. Uwzględniając specyfikę prawa skarbowego, przedmiot ochrony karnej skarbowej, wyraźny fiskalizm w poszczególnych instytucjach prawnych w KKS oraz majątkowy wymiar sankcji karnych stwierdzić należy, że opracowanie i uzasadnienie aktu oskarżenia w sprawach skarbo­wych wymaga powierzenia tej czynności procesowej wyspecjalizowanym organom finansowym o szczególnych prerogatywach, zwłaszcza że przedmiotem ochrony w przypadku deliktów skarbowych jest interes fiskalny Skarbu Państwa.

Stan faktyczny sprawy

Jan Nowak pełnił funkcję prezesa zarządu spółki OLAF sp. z o.o. w Katowicach w okresie od 10.8.2005 r. do 12.1.2006 r. W tym czasie doszło do pogorszenia kondycji finansowej spółki; zamierzone inwestycje nie powiodły się. Prezes zarządu zaczął poszukiwać rozwiązań mających na celu zmniejszenie obciążeń fiskalnych i podtrzymanie bytu prawnego spółki.

Jan Nowak jako osoba odpowiedzialna za prawidłowe uiszczanie zobowiązań podatkowych na rzecz Skarbu Państwa składał deklaracje od podatku VAT-7 za miesiące lipiec 2004 r. – grudzień 2005 r., będąc świadomy sytuacji finansowej spółki. Deklaracje zostały złożone: 10.8.2005 r., 9.9.2005 r., 12.10.2005 r., 14.11.2005 r., 7.12.2005 r., 12.1.2006 r. Jako podstawę wystawienia faktur prezes zarządu wskazywał usługi ­konsultingowe,
projektowe, outsourcingowe i umowę o dzieło. Jako kontrahen­tów konsekwentnie wskazywał PH Astro Jan Spychalski w Kato­wicach i FH Judex Andrzej Tracz w Katowicach.

W okresie maj – czerwiec 2006 r. miała miejsce kontrola podatkowa przeprowadzona przez Drugi Urząd Skarbowy w Katowicach. Kontrola miała na celu zbadanie prawidłowości rozliczeń ze Skarbem Państwa za rok 2005. Okazało się, że Jan Nowak wykazywał zawyżony podatek VAT z tytułu rozliczenia nierzetelnych faktur VAT wystawionych przez: PH Astro Jan Spychalski w Katowicach i FH Judex Andrzej Tracz w Katowicach. Jak stwierdzono, podatnicy ci faktycznie nie istnieli. Jan Spychalski 30.4.2004 r. został wykreślony z ewidencji przedsiębiorców, a następnie 14.5.2005 r. zmarł. Działalność drugiego kontrahenta Andrzeja Tracza nigdy nie istniała ani nie została zarejestrowana, co ustalono na podstawie sprawdzenia numeru NIP i numeru REGON.

Wyniki kontroli ujawniły mechanizm działania Jana Nowaka, sposób wystawiania przez niego faktur oraz kwotę zobowiązania podatkowego i zaległości podatkowej wobec Skarbu Państwa, to jest 440 000 złotych. Inspektor kontroli skarbowej zebrał materiał dowodowy, na który składały się m.in. poszczególne faktury VAT-7 za okres objęty zarzutem oraz kserokopie faktur.

Efektem kontroli było wydanie przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Katowicach decyzji z 11.6.2006 r. stwierdzającej zaległość podatkową i kwotę uszczuplenia podatku. Od decyzji tej nie wniesiono odwołania.

14.7.2006 r. Jan Nowak został zatrzymany. 15.7.2006 r. został zwolniony, lecz zastosowano wobec niego środek zapobiegawczy w postaci dozoru Policji i zakazu opuszczania kraju.

23.10.2006 r. Janowi Nowakowi przedstawiono zarzut popełnienia czynu z art. 56 § 1 KKS.

Materiał zebrany w sprawie, dokumentacja spółki OLAF sp. z o.o. w Katowicach oraz faktury i deklaracje VAT-7, a nadto wyjaśnienia złożone przez Jana Nowaka i zeznania świadków – pra­cowników spółki – pozwoliły na przedstawienie mu zarzutu i sformułowanie aktu oskarżenia.

30.10.2006 r. został on zatwierdzony przez Prokuratora Pro­kura­tury Rejonowej Katowice-Zachód, a następnie wniesiony do sądu.

Ogólne cechy aktu oskarżenia

1. Rodzaj skargi

akt oskarżenia

2. Funkcje aktu oskarżenia

· funkcja inicjująca (funkcja impulsu procesowego): bez skargi uprawnionego oskarżyciela sąd nie przystąpi do rozpoznawania określonej sprawy, jej wniesienie wywołuje stan zawisłości sprawy (lis pendens) w sądzie I instancji;
· funkcja obowiązku procesowego (funkcja obligująca): wniesienie skargi przez oskarżyciela obliguje sąd do podjęcia konkretnej działalności procesowej określonej przez przepisy KPK i KKS;
· funkcja informacji procesowej: skarga to źródło informacji o przedmiocie postępowania, osobie oskarżonego, zarzuconym czynie, dowodach zebranych w sprawie;
· funkcja bilansująca: skarga stanowi podsumowanie postępowania przygotowawczego (sporządza się ją, gdy materiał dowodowy stwarza podstawę do jej wniesienia do sądu).

3. Istota skargi

Akt oskarżenia [...]

[...]

... 

Autoryzacja

Musisz być zalogowany by móc przeczytać ten artykuł.

Podaj swój email i hasło aby się zalogować:
Hasło:



Prenumerata 2014/2015

Nowy EP 11 (155) listopad 2014

11 (155) listopad 2014

Dodatki specjalne

Zmiany w KPC

Prawo rzymskie

Per aspera ad astra

Poprzednie numery

zobacz wszystkie

Newsletter

No poll records found on this page. Please put a poll record on this page or point to a page in the field "startingpoint"