Umowa rachunku bankowego

adw. Leszek Mazur

Tekst pochodzi z numeru: 5 (107) maj 2009

Umowa rachunku bankowego jest obecnie jedną z najczęściej zawieranych umów. Wynika to przede wszystkim z masowego odchodzenia przez pracodawców od modelu wypłacania pracownikom świadczeń ze stosunku pracy „na ich ręce” i przekazywania ich bezpośrednio na rachunek bankowy pracowników. W ten sposób każda w zasadzie osoba podejmująca zatrudnienie jest skutecznie przekonywana do zawarcia takiej umowy.

Uwagi wstępne

Powszechność rachunku bankowego wynika ze zmiany stylu życia i pojawienia się konieczności regulowania różnorakich opłat, których ilość staje się proporcjonalna do aktywności życiowej danej osoby. Stałe płatności czy abonament za internet, telewizje cyfrowe i kablowe, czynsze, energię elektryczną, podatki itp. są w zasadzie obowiązkiem większości osób, które z reguły nie chcą poświęcać wypełnianiu tego i tak przykrego wszak obowiązku zbyt wiele czasu. Idealnym rozwiązaniem takiego problemu jest rachunek bankowy, który umożliwia przeprowadzanie rozliczeń pieniężnych bez konieczności udawania się bądź to na pocztę, bądź to do siedziby podmiotu świadczącego określone usługi. Ogromne znaczenie ma tutaj również powiązanie rachunków bankowych z kartami płatniczymi, bowiem możliwość nabywania określonych dóbr bez konieczności uprzedniego podejmowania gotówki stanowi istotne ułatwienie obrotu oraz pozwala oszczędzać czas, towar coraz bardziej deficytowy.

Z tych właśnie powodów znakomita, jak się wydaje, większość osób dorosłych zawiera z bankami umowy rachunku bankowego i aktywnie z takich rachunków korzysta. Taka sytuacja powoduje z kolei, że gruntowna wiedza na temat natury stosunku prawnego kreowanego poprzez zawarcie umowy rachunku bankowego jest konieczna, bowiem z pewnością nie jest to ani prosty stosunek prawny, ani też sama umowa rachunku bankowego nie należy do tzw. drobnych umów niebudzących w praktyce większych wątpliwości. Zawarcie umowy rachunku bankowego powoduje powstanie wielu praw i obowiązków stron tej umowy, które posiadacz rachunku winien dobrze znać, aby móc wykorzystywać powstały stosunek prawny oraz unikać zagrożeń związanych z odpowiedzialnością prawną wobec drugiej strony tej umowy oraz osób trzecich.

O złożoności tej materii świadczy również technika legislacyjna, jaką zastosowano w przypadku umowy rachunku bankowego. Rzadko zdarza się bowiem, ażeby istota danej umowy była regulowana przez różne akty prawne, a tak jest właśnie w tym wypadku. Podstawowa regulacja umowy rachunku bankowego znajduje się w KC, jednakże niezwykle istotne zapisy dla tej umowy znajdują się również w ustawie z 29.8.1997 r. – Prawo bankowe1. Taki dualizm nie powoduje wprawdzie wzajemnego wykluczania się regulacji zawartych w KC i PrBank ani też wyraźnych sprzeczności pomiędzy nimi, jednakże utrudnia on z pewnością zrozumienie natury umowy rachunku bankowego oraz jednoznaczną jej wykładnię.

Pojęcie umowy

Umowa, w tym oczywiście również umowa rachunku bankowego, jest czynnością prawną dwustronną, przy czym pamiętać należy, że stroną umowy może być kilka podmiotów, a nie tylko jeden. W przypadku umowy rachunku bankowego taką wielość podmiotów możemy często obserwować po stronie posiadaczy rachunku bankowego.

Analiza pojęcia czynności prawnej należy oczywiście do tematyki prawa cywilnego. W skrócie jedynie można wspomnieć, że za czynność prawną uznać możemy stan faktyczny, w którego skład wchodzi co najmniej jedno oświadczenie woli stanowiące uzewnętrznioną decyzję podmiotu prawa cywilnego wywołania określonych skutków cywilnoprawnych, z którym to stanem faktycznym ustawa wiąże skutki wyrażone w tym oświadczeniu, a także skutki prawne oświadczeniem woli nieobjęte, lecz wynikające z ustawy, zasad współżycia społecznego lub ustalonych zwyczajów2.

Umowa obejmuje zgodny zamiar stron, skierowany na wywołanie powstania, zmiany lub ustania skutków prawnych3. Jednocześnie zawarcie umowy oznacza uzgodnienie oświadczeń woli stron, a nie uzgodnienie ich woli wewnętrznej4. Przy umowach zawieranych na piśmie będziemy mieli zatem do czynienia z domniemaniem zgodności podpisanych oświadczeń woli oraz ich brzmienia zgodnie z wolą wewnętrzną stron umowy.

Istotną zasadą prawa cywilnego jest zasada swobody umów. Zgodnie z przepisem art. 3531 KC, który ma charakter bezwzględnie obowiązujący, strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego. Oczywiście swoboda stron umowy wyraża się nie tylko w możliwości dowolnego ukształtowania treści stosunku prawnego, o czym wprost mówi art. 3531 KC, lecz również w swobodzie chęci zawarcia umowy, wyboru kontrahenta czy formy umowy5.

Zasada ta znajdzie oczywiście pełne zastosowanie również w przypadku umowy rachunku bankowego. Stosunek prawny kreowany przez tę umowę może być ukształtowany wedle woli stron, z zachowaniem jednak: [...]

... 

Autoryzacja

To jest artykuł płatny, aby go przeczytać musisz się zalogować i zakupić kwotą: 5 zł

Podaj swój email i hasło aby się zalogować:
Hasło:



Dostęp przez SMS

Wykup dostęp do artykułu na 12 godzin, poprzez SMS za kwotę 5,00 zł (6,15 zł z VAT) wysyłając SMS o treści: "AP.VORTALEP5" na numer: 75068


Usługa działa w sieciach operatorów: Plus GSM, Era, Orange, Play. Własciciel serwisu: Wydawnictwo C.H. Beck. Płatności SMS obsługuje dotpay.pl.

Wszelkie uwagi i reklamacje prosimy przesyłać na adres: ep@beck.pl


Prenumerata 2014/2015

Nowy EP 10 (154) październik 2014

Poprzednie numery

zobacz wszystkie

Newsletter

No poll records found on this page. Please put a poll record on this page or point to a page in the field "startingpoint"